Kanalizasyon kanalları yapılacak, kaz bakalım… Kanal kapanıyor, yeni ve geniş borularla su hatları döşenecek, kaz bakalım… Borular örtülüyor, yer altından telefon hatları döşenecek, kaz bakalım… Yağmur suları tahliye kanalları yapılacak, kaz bakalım… Elektrik hatları yer altına alınacak, kaz bakalım… Yolun asfaltı kazınıp, yerine parke taşları döşenecek, kaz bakalım… Kalorifer boruları geçecek, kaz bakalım… Yeni moda olan Doğalgaz hatları döşenecek, kaz bakalım…
İyi de kardeşim, bu işin bir kolayı, bir pratik yolu yok mu? Avrupalılar bu işleri nasıl yapıyorlar? Şehirlerin yolları yapılırken, yolun üst zeminine ‘sıfır’ halde, kapatılıp –açılması kolay beton veya metal kapaklı, caddenin bir kenarından “70 x 100 cm” ebadında beton kanallar yapıp, bunların içi kumla doldurularak, yeni geçecek bazı hatlar buralardan geçirilse; bu iş çok daha ekonomik olmaz mı? Hem tamiratı, hem kontrolü, hem de yenilenmesi kolayca yapılarak, bugünlerdeki keşmekeşlik ve trafik sıkıntıları yaşanmasa olmaz mı?
Böyle bir sistemle şehirleşme yapılsa, ne bugünkü kadar işçilik maliyeti olur, ne makine ve yakıt masrafı, ne de sokaklarda güncel engeller ve engebeler yaşanır!.. Bir defa adam gibi yapılan bu sistem, uzun yıllar Belediyelere ve şirketlere de hizmet eder…
Şimdilerde neler yaşıyoruz biliyor musunuz?
Su, elektrik, Telekom ve kalorifer hatlarının tam olarak nereden geçtiğini bilmeyen şirket işçileri, ellerindeki kazmalarla, katolarla, kompresörlerle ha bire kazıyorlar!.. İşçiler ve ustalar yevmiyelerini hak etmeleri için canhıraş çalıştırılıyor!.. İhaleyi alan şirket işi zamanında teslim etmek için sıkıştırıyor, taşeronlar daha fazla kazanmak için bastırıyor, sonuçta da, “zücaciyeci dükkânına gren filler gibi” davranan bu insanlar, sokakların altını üstüne getiriyorlar: Su, kanalizasyon ve kalorifer boruları deliniyor, elektrik ve Telekom kabloları parçalanıyor, evlere su-elektrik-telefon verilemiyor, internet kullanımına ‘stop’ deniliyor, duvarlar yıkılıp, çiçeklikler tarumar ediliyor, sürekli bir kargaşa, bir huzursuzluk yaşanıyor…
Biz Öğretmen Okulu’nda okurken, bir öğretmenimiz Londra’yı anlatmıştı ve demişti ki; “Çocuklar; Londra, Paris, Roma gibi şehirlere yükünü yıkan, ipini koparan herkes gelip de yerleşemez! Oralarda sürekli olarak oturmanın bazı kuralları vardır. O kurallara uymayanlar, polis tarafından hemen şehir dışına çıkarılırlar… Bundan yüz yıl kadar önce Londra’nın altına çok geniş ve betonarme bir kanalizasyon yapıldı. Yer altından şehre yeni bir hat döşenecekse, hep buradan döşenir, orada ikide bir sokak eşelemek yoktur. O zamanlar yapılan bu kanalizasyonun içinden bir kamyonet rahatlıkla geçer gider…” demişti.
Bizler orayı gözümüzle görmedik, ama adamlar yüzlerce yıl hizmet edecek şekilde bu altyapılarını yapıyorlar, sonra da rahat ediyorlar!.. Ya biz ne yapıyoruz!? Ekonomik zorlukların da etkisiyle, önümüzdeki 5 veya 10 yılı bile zor kurtarıyor, şehirlerimizi köstebek yuvalarına işte bunun için döndürüyoruz… Bu işte ne şirketlerin, ne de işçilerin kabahatleri var!.. Buradaki tek kabahatliler, “Şehir Plancıları” yani sözümona bu uzmanlar ve siyasilerdir!..
Böyle konular mevzubahis olduğunda, Fransa’da çalışan arkadaşım Hasan’ın söyledikleri kulağımda çınlayıveriyor! Bana demişti ki; “Bizim Fransa’daki hayat şartlarını yakalamamız için, en az 150 sene geçmesi gerekiyor” demişti. Adam haksız mı?
Sakin KOŞAR… 