Bu yazımı bir değerli insana, Saadettin Özbek’e ayırdım. Sadettin Özbek Muğla Sanatseverler Derneğinin(MUSANDER) yönetim kurulu başkanıdır. O, Endüstri Meslek lisesinde öğrenciyken de tüm arkadaşlarının ve öğretmenlerinin beğenisini kazanmış bir kişiydi. Kendisiyle Muğla Endüstri Meslek Lisesinden tanışıyoruz. Onun öğretmeni olmak bana her zaman gurur vermiştir. Ne var ki onun gibi bir insanın öğretmeni olmak şerefini kendime biraz fazla buluyorum. Onun yetişmesinde en büyük pay kendisinin ve ailesinindir.
Hilmi Efendi Kimdir?
Ben daha 7 yaşımda iken onun dedesini tanımıştım. Babamın dostlarındandı. Babam, köyler kâtibi Hilmi Uysal’ı çok sever, hatta sayardı. Aynı zamanda överdi de… Anlattığına göre Hilmi Efendi çok değerli bir insandı. Yatağan’ın seçkin ve soylu ailelerinden birine mensuptu. Soylu sözüm sınıfsal değil, “niteliksel”olarak düşünülmelidir.
1942 yılında köyümüzde yapılan muhtar seçimlerine sandık başkanı olarak gelen Hilmi Efendi belli bir ciddiyet ve otorite ile görevini yapmıştı.. Benim çocuk gözümde içten bir insan imgesi bırakıp gitti. Sevimli, sempatik ve yalın bir insandı. Fakat asla laubali değildi. Daima sevgi doluydu. Ben büyüdükçe, gözümde büyüyen, Hilmi Efendi ,benzerine az rastlanan müstesna bir kişilikti. İtiraf etmeliyim ki efendilik ona bir rütbe gibi yapışırdı.
Erken Gelen Ölüm :
Sadettin ailesi, erken yaşta babası Vahit Özbek’i yitirince annesi ve kız kardeşiyle dedesi Hilmi Efendi’nin müşfik yuvasına sığındı. Bu olumsuz rastlantı Sadettin’in yüreğinde elbette bazı yaralar açmıştır. Ne var ki bu yaralar dedesinin sayesinde daha hızlı bir şifaya ulaştı.
Köy eğitmeni olan babam, kasaba eşrafından Hilmi Efendi ’yle de tanışıyordu. Çünkü babam, köy ihtiyar heyeti kararlarının alınması, yazılması gibi konularda ondan büyük destek görüyordu. Ve Çünkü köy eğitmeni, köy ihtiyar kurulunun birinci ve doğal üyesi olarak, kurulun yazışma işlerini yürütürken köy kâtibi ile dirsek teması kurmak zorundaydı.
Dedeler ve amca…
Sadettin Özbek’in baba tarafı daha uzun bir anlatım gerektiriyor. Kısaca anlatırsak şöyle bir cümle kurarız :
“Hamza oğlu Koca Müftü namıyla tanınmış Hacı Mehmet Rahimi Efendinin(1800-1865) oğlu,Hacı Mehmet Zekai Efendinin(1850-1933) oğlu, Mehmet Sadettin Efendinin oğlu, Vahidin oğlu Saadettin Özbek. (bk.Muğla, Menteşe Büyükleri s.146)”
Bu uzun künyeden de anlaşılacağı üzere Sadettin Özbek kültürlü bir aileden gelmektedir. Aile, dedesinin dedesi Mehmet Rahimi Efendi başta olmak üzere din uleması, hafız, tasavvufcu,müftü gibi zatlarla doludur. Ancak bu aile hiçbir zaman din sömürüsü yapmamıştır. Dedesinin dedesi 2 lira gibi küçük bir maaşla müderrislik yapacak kadar mütevazi bir adam olduğuna göre Sadettin Özbek’in de kamuya ait işleri karşılıksız yapacak kadar özveri dolu bir insan olmasının nedenini iyi anlamak gerekir.
1955 yılında Muğla’da doğan Sadettin Özbek’in amcası Hamza Sadi Özbek de 18 yaşımda iken tanıştığım bir muhterem insandı.. Benim köy enstitülerini savunmamı doğal karşılamazdı. Bu konularda bazı saplantıları vardı ama erdemli bir insan olmadığını kimse söyleyemez. Kocaman gövdesiyle her taraftan görünen bir erdem heykeli gibi , Muğla çarşısında gezerdi. Onun bürosu adeta bir okuma yeriydi. Her gazeteyi alır, bize de okuturdu. Bir ara(1955) çıkardığı Merhaba gazetesinin yazı işlerini bana vermişti. Benim, o gazetede yazdığım, birkaç yazı olacağını sanıyorum. Bir de şiirim olacak: “Sen bu dağları bilirsin Ayşe / Dağların ardındaki köyleri bilirsin/ Ve bilirsin ki türküler söyler çiftçiler/ İstesen gönlünü bir çiftçiye verirsin…” gibilerden. Sadettin Özbek o yıl doğmuş. Ben Mehmet Menteşeli’nin matbaasında kurşun harfleri dizerken o belki dünyaya ilk çığlıklarını atıyordu. Nerdeeen nereye…
Şimdi Muğla’nın kültür-sanat yaşamına kalın çizgiler çizen koca bir zat oldu Sadettin. Kendisine pek yakışan ak sakalıyla sahnelerde boy gösterişi bile beni, hatta birçoklarını, kıskandırır, imrendirir oldu. O, Yatağan Belediye Maclisi’nde Akrabası Hasan Haşmet Işık’ın başkanlığında bile çalıştı. Küçücük, alçakgönüllü bir büfesi vardı. Bu küçük kulübede ekmek parasını çıkarmağa çalışırken bir kooperatifin ödentilerini ödemekte zaman zaman zorlandığını sanırım. Gene de küçük kulübesinde bir tabureye oturttuğu konuklarına ikramda bulunmaktan kendini alamazdı. Belediye toplantılarında beğenmediği karara onay vermezdi. Bu yüzden de adı “muhalefet” olmuştu. İkinci seçim dönemi “muhalefetsiz (!)” oluşmuştu. Öğrenciliği sırasında da büyük insan tavırları ile dikkati çekerdi. Pencere kenarında oturmaz, duvar dibini yeğlerdi. Camdan dışarı bakmayı sevmezdi. Ona göre önce dersler önemliydi.
Kent Konseyi :
Şimdi bir kaynaktan okudum ki o, Muğla Kent Konseyi’ne seçilmiş. Muğla kentini kutlarım. Sadettin Özbek’in konsey üyeliğindeki bir kentin sırtı yere gelmez. Yatağan onun kültürel açlığını doyuramamıştı. Muğla kenti ise açlığını onunla doyurmaya çalışıyor. O, birçok eseri oyunlaştırmış, yapıtta baş rolü oynamış, izleyicinin övgüsünü kazanmıştır. Kısa zamanda Muğla kentini bir sevgi çemberiyle kuşatan MUSANDER ve onun değerli başkanı Sadettin Özbek’e bir şeyler öğretmiş olmayı çok isterdim. Fakat neyleyim ki o, tek başına “Sadettin Özbek” olmuştur. O Yatağan’da sevilmiş, fakat Muğla’da hem sevgi hem saygı kazanmıştır. Buralarda aldığı görevler,onu gittikçe yüceltecektir. Cumhuriyetçi ve Atatürkçü kişiliğiyle ilerde tüm Muğla ilinin sorumluluğunu da omuzlayacaktır. Kendisiyle herkes gibi övünüyorum.