Kahvenin anavatanı Etiyopya’dır… Yemenli tüccarlar oradan ilk defa Arap Yarımadasına, yani Yemen’e getirerek, orada yetiştirmeye başlamışlardır… Osmanlıların kahveyle tanışmaları ise, Arap ülkelerine yaptıkları 15. Yüzyılda başlamıştır… İlk kahvehane de İstanbul’da 1554 yılında açılmıştır…
Tıpkı çay bitkisinin Arap illerinden 1930’larda Karadeniz’e getirilişi gibi, bugün dünyanın en büyük kahve ihracatçısı ülke olan Brezilya da kahve ile 1492’de Amerika Kıtasının bulunuşundan yıllar sonra tanışmıştır…
17’nci yüzyılda kahve İngiltere’de bir tür “Zehir” olarak kabul ediliyordu… Erkeklerin semtlerde açtıkları kahvehanelere, İngiliz kadınları çok büyük tepkiler göstermişlerdi… Kahve içen erkeklerin çocuklarının kapkara, cüce ve maymun yavrusu gibi doğacakları düşüncesi hâkimdi… Ortaçağ cahilliğinden başka ne beklerdiniz ki?
Aynı tarihlerde İsveç Kralı Güstov, cinayet işleyen mahkûmlara ceza olarak bolca kahve içirilmesini emretmiş, böyle cezalarını bulmasını beklemişti… Ancak, bunca kahve içen canilere hiçbir şey olmadığı gözlenince, ülkede kahve içme ve kahvehane açma izni verilmişti…
Bugün “Bir fincan kahvenin kırk yıl hatırı vardır… Türk Kahvesi gibi köpürdü… Gönül ne kahve ister ne kahvehane, gönül sohbet ister kahve bahane…” türü sözleri dilimize yerleştiren bu güzel içecek, şimdilerde aziz su kadar yaşamımıza girmiştir…
“Bir fincan kahvenin kırk yıl hatırı var” sözünün kaynağı ise iki hırsızın anılarıdır… Zengin birinin evini soymak için planlar yapan iki mahalle hırsızı, kale gibi ağa evine bir türlü uşaklardan ve yüksek duvarlardan giremeyince, evin altından tünel kazmaya karar verirler… Rivayete göre 40 yıl süren bu kazı sonrasında, bir gece mutfak tarafından girmeyi başarırlar… Mutfakta mis gibi yeni öğütülmüş kahve kokusuna dayanamayıp, hırsızlığı unutarak, kendilerine bolca kahve pişirip, orada içerler…
Sonra keyifleri yerine gelince düşünürler: “Ulan bunca zahmet çektik de bu eve soyguna geldik, kahvelerini içtik, saatlerce oturduk, dinlendik… Şimdi böyle bir yeri soymak bize yakışmaz, hadi gidelim de günaha bari girmeyelim” derler… O yıllardan beri kahvenin büyük ve etkileyici bir hatırı olduğu tekerlenir durur…
Kahve midenin hazmına çok iyi gelir… Aşırı yemek yenildiği zamanlarda bir fincan kahve içen insan rahatlar, sindirimi kolaylaşır… Biriken kahve telveleri de, kaplarımızdan çıkaramadığımız boyaları, badanaları, sıvaları çıkarır!.. Asitli bir yapısı olduğu için kabınız tertemiz olur…
Yıllar öncesinin doktorları, mide rahatsızlıkları olanlara ilk yasakladıkları içecek kahve olurdu… Özellikle ülser ve gastrit rahatsızlığı olanlara hemen kahve ambargosu konulurdu… Belki doğru, belki yanlıştı, ama bugün bu konu üzerinde fazlaca duran doktorlarımızı göremiyoruz… Muğla’nın eski doktorlarından rahmetli Hacı Fevzi, bu yasağı en fazla uygulayan kişiydi, toprağı bol, mekânı cennet olsun…
İnsan vücudu ilginç bir yapıya sahiptir… Birine iyi gelen içecek, birine zarar verebiliyor… Bunun takdirini yapmak da, önce kendimize düşüyor… Neyin dokunup, neyin dokunmadığını önce kendimiz bilmez miyiz?
Görüyorsunuz işte, 500 yıldır kahvenin başına neler gelmiş, nelerle suçlanmış, şimdi nasıl sudan sonraki ikinci içeceğimiz olmuş, bir hatırlatalım dedik… Sürç-ü lisan eyledikse, tarafınızdan affola… İyi Bayramlar… 