31 Mayıs 2013’te, polisin Taksim-Gezi Parkı’ndaki eylemcilere yaptığı müdahale sonucunda başlayan olaylar; kısa süre içinde tüm ülkeye yayıldı. Kendiliğinden gelişen bu direnişin; çevre duyarlılığı yanı olduğu kadar mevcut hükümetin baskıcı, her şeye karışan, insanların özel yaşamlarına ‘ayar’ vermeye çalışan tavırlarının etkisi bulunmaktadır. Bu eylemlerde belirleyici rol oynayan ve etkili güç olan; 1990 ve sonrası doğumlular. Yani yaşları 15 ile 24 arasında değişen gençler. Onlar, 1990 sonrası doğan teknoloji tutkunu gençler… Onlara ‘Y’ kuşağı deniliyor. TÜİK verilerine göre ülke nüfusunun % 16.6’sı ve sayıları 12.600.000. Yine TÜİK verilerine göre gençlerin % 83.9’u 25 yaşına kadar hiç alkol kullanmamış.
Gezi parkı direnişinden siyasi, sosyal ve psikolojik açılardan çıkarılabilecek pek çok ders bulunmaktadır. Hiçbir iktidar, baskıcı ve otoriter tutumlarla insanların özel yaşamlarına, özgürlüklerine müdahale etmemelidir. Onlara şunu yapın, bunu yapmayın gibi telkinlerde bulunmamalıdır. Gençlik; özgürlük alanlarının daraltılması veya yok edilmek istenilmesi karşısında, yanardağ gibi patlar ve akan lavların önünde durulamaz.
Lise öğrencisi 15 yaşındaki Elif şöyle konuşuyor:”Alkol kullanmıyoruz. Çapulcu da değiliz. Hatta ben bu kavramı Başbakanımızın söyledikten sonra öğrendim. Başbakanımızın böyle kelimeler söylemesi beni çok kırdı. Hayatım boyunca babam bile bunları bana söylemedi.” Üniversite sınavına hazırlanan 20 yaşındaki Ceren de şunları söylüyor: ”Tek mücadelemiz özgürlük. Demokratik bir ülke, özgür bir gelecek beklentisinden başka ne beklentim olabilir ki? Ne ayyaşlık ne çapulculukla bir işim var. Tek isteğim özgür olduğumu bilmek. Belki hayatımda hiç alkol almayacağım, bilemem ama yasak olması çok yanlış.” (Milliyet, 6.6.2013)
Gezi Parkı direnişi için 3 bin direnişçiyle yapılan anket çalışması, çok ilginç sonuçlar ortaya koyuyor. Araştırmayı İstanbul Bilgi Üniversitesi öğretim üyeleri Esra Ercan Bilgiç ve Zehra Kafkaslı yapmış. Direnişçilerin protestolara katılmasının nedeni % 92.4 ile Başbakan’ın otoriter tavrı. Bunu sırasıyla; % 91.3 ile polis şiddeti, % 91.1 ile demokratik hakların ihlali, % 84.2 ile medyanın suskunluğu, ağaçların kesilmesi ise % 56.2. Kendilerinin ne olmadığını söyleyenlerin oranları şöyle: AKP seçmeni değilim diyenler: % 92.1, Muhafazakar değilim diyenler: % 75, apolitik değilim diyenler % 54.4. Direnişçilerin % 70’i kendilerini hiçbir partiye yakın hissetmiyor ve kendilerini özgürlükçü olarak tanımlıyor.
Türkiye’de kaç kuşak bir arada yaşıyor?
Sessiz kuşak: 1927-1945 arası doğanlar. Ninelerimiz, dedelerimiz. Cumhuriyet kuşağı. Ülkenin % 7’si. Tanımlayan sıfat: Uyumlu.
Baby Boomer’lar: 1946-1964 arası doğanlar. Meclis onlarla dolu. Başbakan da bu kuşaktan. Ülkenin % 19’u. Tanımlayan sıfat: Kuralcı.
X Kuşağı: 1965-1979 arası doğanlar. Şu anda Gezi Parkı’ndaki çocukların anne babaları. Ülkenin % 22’si. Tanımlayan sıfat: Rekabetçi.
Y Kuşağı: 1980-1999 arası doğanlar. Yaşları 15-32 arasında değişiyor. Gezideki çapulcuların kuşağı. Ülkenin % 35’i. Yani 27 milyon genç. Tanımlayan sıfat: Yaratıcı.
Z Kuşağı: 2000’den sonra doğanlar. Kristal çocuklar. Ülkenin % 17’si. Tanımlayan sıfat: Derin duygusallık. (Hürriyet Pazar, 9.6.2013)
Sonuç: Kuşaklar olarak birbirimizin dilinden anlamamız, empati yapmamız gerekiyor. İktidarlar, baskı yaparak, insanların özel yaşamına karışarak, özgürlükleri kısıtlayarak bir yere varamaz. Sol siyasiler olarak, kuşakların özlem ve istekleri iyi tahlil edilmeli, somut duruma ilişkin yeni politikalar geliştirilmeli, statükolardan ve eski şablonlardan uzaklaşılmalıdır. Herkes içinde bulunduğu toplumsal ve teknolojik süreci; iyi anlamalı ve iyi okumalıdır…
