Hükümet tarafından 11 ilin daha büyükşehir belediyesi haline getirilmesi konusunda açıklamalar yapıldı. Büyükşehir statüsüne sahip olacak iller arasında Muğla da bulunuyor. Büyükşehir olabilmek için yasa gereği en az 750 bin nüfusa sahip olmak gerekiyor. Muğla şu anda 817.503 nüfusa sahip bulunmaktadır.
Ülkemizde büyükşehir belediyesi konumunda 16 il bulunmaktadır. Bunlardan sadece ikisi, İstanbul ve Kocaeli'nde Büyükşehir'in sınırları, tüm il mülki idare sınırlarını kapsamaktadır. Diğerlerinde ise en az üç ilçenin veya yeni oluşturulan ilk kademe belediyelerinin birleşmesinden oluşmaktadır. (İlk kademe Belediyesi: Mülki idare erki/konumunda olmayan belediyeler)
Bu durumda, yeni büyükşehir belediyesi yapılacak illerde, büyükşehirin sınırları, tüm il sınırlarını kapsayacak şekilde olacaktır. Onbir ilin büyükşehir olması durumunda bazı belediyelerin kapatılması, bazı belediyelerin birleştirilerek tüzel kişiliklerinin devamının sağlanması, bazı birleştirme ve ayrıştırmalarla yeni ilçelerin oluşturulması da ihtimaller dahilindedir.
Bir ilde büyükşehir belediyesi olmasının maddi açıdan getirileri bulunmakta-dır. Her şeyden önce devlet-ten alınan yardımların oranında büyük artış meydana geliyor. Artan gelire bağlı olarak daha fazla yatırım ve hizmetin gerçekleştirilmesi mümkün olacaktır. Bazı hizmet ve yatırımların daha geniş olanaklara ve bütçe imkanına sahip olan büyükşehir belediyesi tarafından merkezi anlamda planlanılması ve yürütülmesi bir avantaj gibi görünüyor... Merkezi yönetimden, büyükşehir belediyesine gelen yardımların; büyükşehir tarafından ildeki tüm belediyelere adil bir şekilde dağıtılması ve bu konuda aksaklıkların olmaması ise ayrı bir hassasiyet konusudur.
Büyükşehir belediyesi konumuna gelindiği zaman, ilk kademe belediyeleri olan belde belediyelerinin varlığı sona eriyor; ya ilçe belediyesine ya da İl Özel İdaresi,ne bağlanarak birer şube durumuna geliyorlar. Belediye hizmetlerini, yıllardır doğrudan ve en kısa sürede almaya, kentlilik/şehircilik kültürü ile yaşamaya alışmış olanlar için böyle bir olanaktan yoksun kalmak, çok zor bir durum olsa gerek... Belediyenin kendilerine sunduğu hizmetleri, bu sefer dolaylı ve gecikmeli olarak almak ise belde sakinleri için bir psikolojik travma olacaktır. İnsanlar, birden, kendilerini bir boşlukta hissedeceklerdir. Zamanında alınmayan çöpler, bozuk kanalizasyonun geciken tamiri, bozuk yolun/asfaltın çukurlarının bir türlü düzeltilememesi, haşere ile mücadelede gecikilmesi gibi benzeri sorunlar; şubeye/mahalleye veya köye dönüşen belde sakinlerini bekleyen sorunlardır...
Muğla gibi önemli bir turizm ilinde; her belde, bir turistik beldedir ve bu beldelerin çoğunun turizme hizmet verme özelliği bulunmaktadır. Muğla büyükşehir statüsüne sahip olduktan sonra, belde belediyelerin tümünün şubeye dönüştürülmesi yerine farklı bir uygulama yoluna gidilebilir. İlimizdeki, belde belediyelerini şubeye dönüştürmek yerine bunların çoğunun varlığı korunmalı, birbirine yakın/iç içe konumda olan belde belediyeleri de birleştirilerek, onların daha güçlü bir belediye haline getirilmesi sağlanabilir.
Daha somuta inersek; ilimizdeki tüm belde belediyelerinin varlığı korunmalı(istisna olarak, birbirine çok yakın veya iç içe olan bazı belediyeler birleştirilebilir), bu belediyeler birer şubeye dönüştürül-memelidir. 2004 yılında çıkarılan 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu'nun Geçici 2. Maddesi, böyle ilk kademe belediyelerinin varlığını koruyordu. On bir ilin büyükşehir olmasıyla ilgili çıkarılacak olan yasada istisnalar haricinde büyük oranda ilk kademe(belde) belediyelerinin varlığının korunması sağlanabilir. Muğ-la'nın özelliklerinden dolayı, ilimizde, çoğunluğu turizme hizmet veren belde belediye- lerinin kapatılması, önce ilimiz turizmine sonra da ülke turizmine zarar verecektir.
Yerel demokrasi-nin/katılımcılığın en çok yaşandığı yerlerden birisi olan belediyelerde, halkın belde belediyelerinde kendini ifade etme/edebilme olanakları yok edilerek, yerel yönetimlerin bir ayağının aksamasının önüne geçilmelidir. Belediyecilik hizmetlerine alışmış olan vatandaşlar, birey olarak bu kazanılmış haklarından mah rum bırakılmamalıdır. Beledi-yenin doğrudan ve en kısa sürede kendisine hizmet sun-masına, bunun rahatı ve hu-zurunu kendisine alıştırmış, bunu özümsemiş/içselleştir-miş birisini; kazanılmış hak olarak, bu hizmetten yoksun bırakmayı bir “insan hakları” ihlali olarak değerlendi-riyorum...
